Konya Teknik Üniversitesi’nin TÜBİTAK destekli çalışması Tuz Gölü fayının hareketini ilk kez belirledi. İç Anadolu’nun genişlediği, volkanlarla etkileşim riski ortaya çıktı.
Konya Teknik Üniversitesi Jeoloji Mühendisliği Öğretim Üyesi Dr. Gülin Gençoğlu Korkmaz’ın baş araştırmacısı olduğu TÜBİTAK çalışması, Tuz Gölü fayının hareketini ilk kez ölçtü. Araştırma, fayın yılda 1,3 milimetre dikey yönde hareket ettiğini ve İç Anadolu’nun doğu-batı yönünde genişlemesine aracılık ettiğini belirledi. Zircon double dating tekniğiyle yapılan bu keşif, bölgedeki Hasandağı Volkanı ile fay hattı arasındaki potansiyel etkileşim risklerini de gündeme getirdi.
Dr. Korkmaz, Tuz Gölü fayının normal bir fay olduğunu ve bu dikey hareketin İç Anadolu’nun doğu-batı yönünde genişlemesine neden olduğunu ifade etti. Literatürdeki farklı görüşleri netleştirmek amacıyla yapılan çalışma, fayın geometrisini ve hareket hızını kesin olarak belirledi. Bölgenin Hasandağı Volkanı’na komşu olması, araştırmanın önemini artırdı.
Aktif bir volkan ile aktif bir fayın birbirini tetikleyebileceği ve daha büyük deprem riskleri oluşturabileceği belirtildi. Dr. Korkmaz, “Birbirinin hızını, basıncını arttırabilir, üzerine binen stresi arttırabilir. Daha büyük depremler, daha büyük tehlikeler olabilir” sözleriyle bu potansiyel etkileşimin önemini vurguladı. Bu etkileşimin anlaşılması için bölgenin çalışılması gerektiği aktarıldı.
Zirkon çift yaşlandırma yöntemi, uranyum kurşun ve uranyum toryum helyum yaşlandırmalarını birleştirerek kristalizasyon ve püskürme yaşlarını eş zamanlı belirleyen ileri teknoloji bir metottur. Bu teknik, fay yüzeylerinin geometrisini belirlemek amacıyla ilk kez kullanılarak başarılı sonuçlar verdi. Yöntemin kesinliği ve doğruluğu yüksek olarak nitelendirildi.
Dr. Korkmaz, bu yöntemin Kuzey Anadolu Fayı ve Doğu Anadolu Fayı gibi Türkiye’nin diğer aktif fay zonlarında da başarıyla uygulanabileceğini belirtti. Dünya genelindeki aktif fay bölgelerinde de kullanılabilecek olan bu teknik, fayların hareket mekanizmalarının anlaşılmasına önemli katkılar sunabilir.
Yorum Yap